«نظارت بر انتخابات مجلس شورای اسلامی به عهده شورای نگهبان است. این نظارت استصوابی و عام در تمام مراحل، در کلیه امور مربوط به انتخابات جاری است.»

حال به بررسی یکی از مراحل این نظارت براساس قوانین مقرر آن می پردازیم:

مطابق آنچه در ماده 28 قانون انتخابات مجلس آمده است، داوطلبان نمایندگی در زمان ثبت نام باید دارای شرایط زیر باشند:

1- اعتقاد و التزام عملی به اسلام و نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران؛

2- تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران؛

3- ابراز وفاداری به قانون اساسی و اصل مترقی ولایت فقیه؛

4- داشتن حداقل مدرک فوق دیپلم یا معادل آن؛

5- نداشتن سوء شهرت در حوزه انتخابیه؛

6- سلامت جسمی در حد برخورداری از نعمت بینایی ، شنوایی و گویایی؛

7- داشتن حداقل سی سال تمام و حداکثر 75 سال تمام.

علاوه بر این شرایط ایجابی، ماده 30 همین قانون، پاره ای از شرایط سلبی را که موجب محرومیت از حق داوطلبی انتخابات مجلس می شود، بر می شمارد:

1- کسانی که در تحکیم مبانی رژیم سابق نقش موثر داشته‌اند؛

2- ملاکین بزرگ که زمین های موات را به نام خود ثبت کرده‌اند ؛

3- وابستگان و هواداران احزاب، سازمان ها و گروه هایی که غیرقانونی بودن آنها از طرف مقامات صلحه اعلام شده است؛

4- کسانیکه به مجرم اقدامات علیه جمهوری اسلامی ایران محکوم شده‌اند؛

5- محکومین به ارتداد به حکم محاکم صالحه ی قضایی؛

6- مشهورین به فساد و متجاهرین به فسق؛

7- محکومین به حدود شرعی، مگر آنکه توبه آنها ثابت شده باشد؛

8- قاچاقچیان مواد مخدر و معتادین به این مواد؛

9- محجورین و کسانیکه به حکم دادگاه مشمول اصل 49 قانون اساسی باشند؛

10- وابستگان به رژیم سابق از قبیل اعضای انجمن های شهر و شهرستان و وابستگان تشکیلات فراماسونری و هیئت رئیسه کانون های حزب رستاخیز و حزب ایران نوین و اعضای فعال آنها، نمایندگان مجلسین سنا و شورای ملی سابق و مأموران ساواک؛

11- محکومین به خیانت و کلاهبرداری ، اختلاس ، ارتشا، غصب اموال دیگران و محکومین به سوء استفاده ی مالی به حکم محاکم صالحه ی قضایی.

ترتیب تعیین صلاحیت داوطلبان آن است که بعد از اعلام داوطلبی و پر کردن فرم آن، براساس ماده 47 قانون انتخابات مجلس، فرماندار یا بخشدار مرکز حوزه های انتخابیه، موظف است روزانه با سریعترین وسیله ارتباطی، مسخصات کامل داوطلبان را به وزارت کشور اعلام کند. وزارت کشور نیز باید تصویری از مشخصات کامل آنها را به هیئت مرکزی نظارت ارسال کند. به دنبال دریافت مشخصات داوطلبان، وزارت کشور و شورای نگهبان روزانه فهرست کامل آنها را تهیه و به منظور بررسی سوابق آنان درباره ی صلاحیت های فوق الذکر، به وزارت اطلاعات، دادستانی کل، سازمان ثبت اموال، اداره ی تشخیص هویت و پلیس بین المللی ارسال می کند و مراکز مزبور موظف‌اند نتیجه را ظرف پنج روز اعلام کنند.

هیئت‌های اجرایی با توجه به استعلام‌های به عمل آمده، ظرف 10 روز، صلاحیت داوطلبان را بررسی می‌کنند و نتیجه را به هیئت‌های نظارت شورای نگهبان اعلام نمایند. بدیهی است که هرگونه رد صلاحیتی باید مستند به قانون و برابر مدارک و اسناد معتبر باشد.

هیئت نظارت نیز پس از کسب نظر هیئت مرکزی نظارت، موظف است مراتب تایید یا رد صلاحیت‌های را به استناد قانون به فرمانداری ها یا بخشداری های مربوطه اعلام کند.

با توجه به بررسی شروط مزبور به نظر می‌آید گرچه در رد و تایید صلاحیتها و بررسی سوابق داوطلبان هیئت‌های اجرایی انتخابات با سازمانها و نهادهای مختلف مثل وزارت اطلاعات، دادستانی کل کشور، سازمان ثبت احوال، اداره تشخیص هویت و پلیس بین الملل در ارتباط است ولی برخی از شرایط مزبور قابل احراز نیستند مانند ابزار وفاداری به قانون اساسی و اصل ولایت فقیه که از جمله شروط لازم برای داوطلبان می‌باشد لذا برخی از شرایط باید عینیتر بیان شده تا قابلیت بررسی و تطبیق آن ممکن باشد.